ทำไมต้องหลับ

ทำไมต้องหลับ

เป็น ที่ทราบกันดีแล้วว่า การนอนหลับสิ่งที่จำเป็นต่อมนุษย์ ในช่วงที่หลับนี้ร่างกายมีการเคลื่อน
ไหวน้อย พลังงานที่ใช้ในการเคลื่อนไหวกล้ามเนื้อข้อต่อต่าง ๆ จะลดลง แต่ร่างกายใช้ช่วงเวลา
นี้ในการซ่อมแซมสิ่งต่าง ๆ ที่สึกหรอ และเตรียมอวัยวะต่าง ๆ ให้พร้อมสำหรับวันใหม่  ถ้าเราติด
ตามเกณฑ์เฉลี่ยว่า มนุษย์นอนวันละ 7-8 ชั่วโมง เราจะพบว่าเราใช้เวลาประมาณ หนึ่งในสาม
ของชีวิตสำหรับการนอนทีเดียว

จาก การศึกษาในทางการแพทย์พบว่า การนอนหลับของมนุษย์ในแต่ละคืนตั้งแต่หลับจนตื่นนั้น
ประกอบด้วยการหลับหลาย ระดับ ซึ่งดูได้จากการเปลี่ยนแปลงของคลื่นสมองในระหว่างหลับ
พอหลับก็จะเข้าช่วงที่มีการเคลื่อนไหวของลูกตาอย่างเร็ว ซึ่งช่วงนี้จะสัมพันธ์กับการฝัน แล้วการ
หลับก็จะค่อย ๆ หลับลึกลงจากที่เรียกว่าระดับ 1 ถึงระดับ 4 เป็นระดับที่หลับลึกที่สุด หรือเราเรียก
ว่าหลับสนิทที่สุดอยู่ระยะหนึ่ง   แล้วก็จะค่อย ๆ เปลี่ยนจากระดับ 4 ขึ้นไปสู่ระดับ 1 ในช่วงนี้อาจจะ
เข้าสู่ช่วงฝัน ซึ่งในช่วงนี้ตกใจตื่นหรือไม่ตื่นก็ได้

ก็วนกลับมาสู่ระดับ 4 อีก  คืนละ   3-4 รอบ   จนกระทั่งตื่นในเด็กจะมีช่วงหลับสนิทประมาณคืนละ
3-4 รอบ รวมเวลาช่วงหลับสนิทประมาณ 3-4 ชั่วโมงต่อคืน

ส่วนในคนสูงอายุ ช่วงที่หลับสนิท หรือที่ทางหมอเรียกว่าหลับลึกถึงระดับ 4 นั้น จะลดลงมากหรือ
เหลืออยู่น้อยมาก  และ ผู้สูงอายุจะตื่นบ่อย พอตื่นแล้วก็หลับยากและหลับตื้น ๆ ในบางรายผู้สูง
อายุมาบอกว่ารู้สึกเหมือนไม่ได้นอนเลยตลอดคืน พอเป็นอย่างนี้หลาย ๆ คืนเข้าก็ทำให้เพลียโผ
เผไม่มีแรง  เกิดอาการวิตกกังวลซ้อนขึ้นมาอีกว่าอาจจะเป็นโรคโน้น  โรคนี้เลยยิ่งทำให้นอนไม่
หลับมากขึ้น  วนเวียนกันอยู่เช่นนี้  พอมีคนไข้มาพบหมอและบ่นว่านอนไม่หลับ  หมอจะต้องพยา
ยามถามประวัติและลักษณะของการนอนไม่หลับนั้น เพื่อจะวินิจฉัยให้ได้ว่าการนอนไม่หลับนั้น
เกิดจากการมีโรค หรือไม่มีโรค   การ นอนไม่หลับที่มีโรคมาเกี่ยวข้องด้วยเป็นต้นว่า คนไข้มีการ
อักเสบของท่อทางเดินปัสสาวะ หรือปัสสาวะลำบากออกทีละน้อย ทำให้มีปัสสาวะค้างในกระเพาะ
ปัสสาวะมากกว่าปกติ หรือในผู้ป่วยเบาหวานที่คุมน้ำตาลไม่ดี พวกนี้ต้องลุกมาปัสสาวะบ่อย พอ
กลับไปนอนก็หลับยาก พอเคลิ้ม ๆ จะหลับก็ปวดปัสสาวะอีกเป็นอยู่อย่างนี้ตลอดคืน คนไข้บางคน
มีโรคข้อ โรคหัวใจอยู่ด้วย และมักจะมีอาการมากขึ้นหรือกำเริบในตอนกลางคืน คนไข้บางคนอ้วน
มาก ลงนอนพอจะหลับลิ้นก็ตกลงไปปิดทางเดินหายใจส่วนต้นทำให้หายใจไม่สะดวก จึงต้องตื่น
ขึ้นมา ในผู้ป่วยโรคสมองเสื่อมจะมีการนอนหลับที่ผิดปกติเป็นทั้งแบบหลับยากหรือหลับ ช้า หรือ
อาจจะเป็นชนิดที่นอนช่วงสั้น ๆ ตลอดวันตลอดคืน ถือว่าพวกนี้ลักษณะการนอนจะกลับไปสู่แบบ
เหมือนเมื่อครั้งยังเป็นทารก พวกนี้เป็นกลุ่มที่มีโรคทางกาย

การ หลับเป็นกลไกของร่างกายและสิ่งมีชีวิตที่จะต้องปรับเซลล์ ปรับสารเคมีในร่างกาย กำจัด
ของเสียต่าง ๆ ออกให้หมดสิ้นเพื่อพร้อมในการมีกิจกรรมและใช้พลังงานในวันต่อมา หากนอน
ไม่หลับต้องหาสาเหตุและปรับปรุงแก้ไขที่สาเหตุ การซื้อยานอนหลับ หรือยากล่อมประสาทมา
รับประทานเป็นเพียงการแก้ไขอาการ ซึ่งจะบดบังสาเหตุไปเสียหมดได้ จึงไม่ควรกระทำในเบื้อง
ต้น แต่หากได้รับคำแนะนำจากแพทย์ว่าควรใช้ ก็สมควรใช้ได้ในช่วงระยะเวลาหนึ่งที่เหมาะสม

ข้อมูลจากบทความหมอสุรพงศ์ โรงพยาบาลพยาไท